تاریخچه سیستم برق خودروها یکی از جالبترین مباحث در تاریخ مهندسی خودرو است. از ابتدای تولید خودروها تا به امروز، سیستمهای برقی بهطور چشمگیری تحول یافتهاند.
در ابتدای پیدایش خودروها، سیستمهای برق بسیار ساده بودند و تنها برای روشنایی و استارت موتور استفاده میشدند. با گذر زمان و پیشرفت فناوری، سیستمهای برق خودرو پیچیدهتر و کارآمدتر شدند.
در دهههای اولیه تولید خودروها، این وسایل نقلیه هیچگونه سیستم برقی نداشتند. با گذشت زمان و در اوایل قرن بیستم، خودروها دارای سیستمهای الکتریکی بسیار سادهای بودند. اولین خودروهای تولیدی تنها دارای یک سیستم روشنایی ساده و شاید یک باتری کوچک برای راهاندازی موتور بودند. سیمکشیهای اولیه از مواد اولیه مانند پارچه پوشیده شده استفاده میکردند که به مرور زمان دچار فرسودگی میشدند.
اولین خودروهای بنزینی که توسط کارل بنز و هنری فورد تولید شدند، برای روشن کردن موتور از سیستمهای دستی مانند کرانک استفاده میکردند.
در دهه های بعدی، با پیشرفت فناوری و افزایش تقاضا برای ویژگیهای بیشتر در خودروها، سیستمهای الکتریکی نیز پیچیدهتر شدند. در این دوره، خودروها به امکاناتی مانند رادیو، برف پاککنها، سیستمهای تهویه و سیستم های روشنایی پیشرفته تر مجهز شدند. این تغییرات نیاز به استفاده از سیم های بهتر و پایدارتر را افزایش داد و اینجا بود که تاریخچه سیستم برق خودرو شکل جدی تری به خودش گرفت.
با ورود به دهه 1980 و 1990، تکنولوژی خودروها به سطح جدیدی رسید. سیستمهای مدیریت برق و الکترونیک (ECU) وارد صحنه شدند که توانستند مدیریت بهتری روی عملکردهای مختلف خودرو داشته باشند.
این سیستمها قادر به پردازش اطلاعات از سنسورهای مختلف و انجام تنظیمات در زمان واقعی بودند که کارایی و امنیت خودروها را بهبود بخشیدند.
در خودروهای امروزی، سیستمهای پیچیده شبکهای مانند CAN Bus (Controller Area Network) استفاده میشود که به ارتباط بین اجزای مختلف خودرو کمک میکند. این سیستمها به اجزای مختلف اجازه میدهند تا اطلاعات را به صورت سریع و مؤثر بین یکدیگر منتقل کنند، که منجر به بهبود عملکرد و ایمنی خودروها میشود.
در ایران، استفاده از خودروهای مجهز به سیستمهای الکتریکی مدرن با واردات خودروهای خارجی آغاز شد و تاریخچه سیستم برق خودرو به دوران ورود اولین خودروها به کشور بازمیگردد.
اولین خودروها در دهه ۱۳۰۰ شمسی وارد ایران شدند و از سیستمهای برقی سادهای برخوردار بودند و به تدریج خودروهای وارداتی به ایران دارای سیستمهای الکتریکی پیشرفته تری شدند و اغلب از برندهای اروپایی و آمریکایی مانند بنز و شورولت بودند.
در دهههای اخیر، با توسعه صنعت خودروسازی داخلی، خودروهای ایرانی نیز به تدریج به سیستمهای الکتریکی پیشرفتهتر و مدیریت الکترونیکی مجهز شدند. امروزه خودروهای تولیدی در ایران اکثرا به سیستمهای الکتریکی مدرن و مالتی پلکس مجهز هستند که با استانداردهای جهانی رقابت میکنند.
در سالهای اخیر، شرکت های خودروسازی ایرانی مانند ایران خودرو و سایپا به تولید خودروهای هیبریدی و برقی علاقه نشان دادهاند و پروژههای مختلفی در این زمینه در دست اجرا دارند.
این اطلاعات نشان میدهد که صنعت خودروسازی و سیستم های برق خودرو در طول تاریخ تحولات زیادی را تجربه کردهاند که به بهبود عملکرد، کارایی و ایمنی خودروها کمک کرده است.
اولین باتریهای خودرو: باتریهای اولیه خودروها اغلب از نوع اسیدی-سربی بودند و نیاز به نگهداری منظم داشتند.
جایگزینی دینامهای قدیمی با آلترناتور در دهه 1960 به بهبود عملکرد سیستمهای الکتریکی خودروها کمک کرد. آلترناتورها قادر به تولید برق بیشتری بودند و باتریها را به شکل موثرتری شارژ میکردند.
اولین خودرو با سیستم روشنایی الکتریکی کامل توسط شرکت کادیلاک در سال 1912 معرفی شد. این خودرو دارای چراغ های جلو و عقب الکتریکی بود که از یک دینام تغذیه می شدند.
اولین سیستم تزریق سوخت الکترونیکی در سال ۱۹۵۷ توسط شرکت Bendix معرفی شد که به نام “Electrojector” شناخته میشد. این سیستم ابتدا بر روی مدل Rambler Rebel شرکت American Motors نصب شد اما به دلیل مشکلات متعدد از جمله عملکرد ضعیف در شرایط سرما، به بازار عرضه نشد و تولید آن متوقف شد.
در سال ۱۹۵۸، شرکت Chrysler از این سیستم در مدلهای 300D، DeSoto Adventurer، Dodge D-500 و Plymouth Fury استفاده کرد.
با این حال، مشکلات فنی همچنان باعث شد که بیشتر این خودروها به سیستمهای کاربراتوری بازگردانده شوند. بعدها، حق اختراع Electrojector توسط Bosch خریداری شد و Bosch با بهبود این سیستم، اولین سیستم EFI خود را به نام D-Jetronic را در سال ۱۹۶۷ معرفی کرد.
اولین خودرو برقی توسط توماس پارکر در سال 1884 در انگلستان ساخته شد. این خودرو از باتریهای قابل شارژ برای تامین نیروی محرکه استفاده میکرد و نمونهای پیشگام در فناوری خودروهای برقی محسوب میشود.
اولین خودرو هیبرید: توسط فردیناند پورشه در سال 1900 ساخته شد. این خودرو که “Lohner-Porsche Mixte Hybrid” نام داشت، ترکیبی از موتور بنزینی و موتور الکتریکی بود و به عنوان یکی از نخستین نمونههای خودروهای هیبریدی شناخته میشود.
اولین سیستم شبکه در خودروها با نام CAN در دهه ۱۹۸۰ توسط شرکت Bosch توسعه یافت که به منظور بهبود ارتباط بین سیستمهای الکترونیکی مختلف خودرو مورد استفاده قرار گرفت.
اولین سیستم ضد قفل ترمز توسط شرکت مرسدس بنز و بوش در سال 1978 معرفی شد. این سیستم به جلوگیری از قفل شدن چرخ ها در هنگام ترمزگیری شدید کمک میکند و ایمنی خودرو را بهبود می بخشد.
تحولات گسترده در سیمکشی و سیستم های الکتریکی خودروها از ابتدا تا به امروز نشان دهنده پیشرفت های شگرفی است که در صنعت خودروسازی صورت گرفته است. این پیشرفت ها نه تنها باعث بهبود عملکرد و ایمنی خودروها شدهاند، بلکه تجربه رانندگی را نیز به طور چشمگیری ارتقاء دادهاند.
با توجه به سرعت بالای تحولات سیستم برق خودروها و تکنولوژی، اگر شما کارشناس یا تکنسین برق خودرو هستید، لازم است که دانش خود را ارتقا دهید تا از بازار پر درآمد برق خودرو جا نمانید.